Mezopotamia (gr.: Μεσοποταμία Mesopotamia – Międzyrzecze, określenie przejęta z języka perskiego Miyanrudan dodatkowo aramejskiego Beth-Nahrain) to starożytna obszar na Bliskim Wschodzie leżąca wewnątrz dorzeczu rzek: Tygrysu także Eufratu. Na obszarze tym w środku starożytności rozwijało się czereda kultur, państw oraz imperiów, których twórcami uprzedni różne ludy (Sumerowie, Akadowie, Asyryjczycy, Amoryci, Huryci, Kasyci, Chaldejczycy), kontynuujące natomiast wspólne spadek kulturowe. Powszechnie uważa się, że właśnie na terenach Mezopotamii narodziła się pierwsza cywilizacja.